Hướng dẫn giải bài tập SGK Hoá học lớp 11 bài 1: Sự điện li

Bài 1. Các dung dịch axit như HCl, bazơ như NaOH và muối như NaCl dẫn điện được, còn các dung dịch như ancol etylic, saccarozơ, glixerol không dẫn điện là do nguyên nhân gì?

Trả lời: Các dung dịch HCl, NaOH, NaCl dẫn điện được vì trong dung dịch có sự hiện diện của các ion. Các dung dịch ancol etylic, saccarozơ, glixerol không dẫn điện được vì trong dung dịch không có sự hiện diện của các ion.

Bài 2. Sự điện li, chất điện li là gì?

Những loại chất nào là chất điện li? Thế nào là chất điện li mạnh, chất điện li yếu? Lấy thí dụ và viết phương trình điện li của chúng.

Trả lời:

• Quá trình phân li các chất trong nước ra ion gọi là sự điện li.
• Những chất tan trong nước phân li ra ion gọi là những chất điện li
• Axit, bazơ, muối là những chất điện li.
• Chất điện li mạnh là các chất khi tan trong nước, các phân tử hòa tan đều phân li ra ion.

Ví dụ: NH₄Cl --> NH₄⁺ + Cl^-

• Chất điện li yếu là chất khi tan trong nước, các phân tử hòa tan chỉ phân li một phần ra ion, phần còn lại vẫn tồn tại dưới dạng phân tử trong dung dịch.

Ví dụ CH₃COOH ⇔ CH₃COO^- + H⁺

Bài 3. Viết phương trình điện li của những chất sau:

a) Các chất điện li mạnh: Ba(NO₃)₂ 0,10M; HNO₃ 0,020M; KOH 0,010M.

Tính nồng độ mol của từng ion trong các dung dịch trên.

b) Các chất điện li yếu: HClO, HNO₂.

Trả lời

a) Các chất điện li mạnh phân li hoàn toàn nên phương trình điện li và nồng độ các ion trong dung dịch như sau:

Ba(NO₃)₂     →     Ba₂⁺   +      2NO^-₃
0,01M            0,10M          0,20M

HNO₃          →    H⁺        +      NO^-₃
0,020M           0,020M            0,020M

KOH            →    K⁺        +        OH^-
0,010M        0,010M           0,010M

b) Các chất điện li yếu phân li không hoàn toàn nên phương trình điện li như sau:

HClO   ⇔       H⁺       +       ClO^-

HNO₂   ⇔     H⁺       +        NO^-₂

Bài 4. Chọn câu trả lời đúng trong các câu sau đây: Dung dịch chất điện li dẫn điện được là do:
A. Sự chuyển dịch của các electron.
B. Sự chuyển dịch của các cation.
C. Sự chuyển dịch của các phân tử hòa tan.
D. Sự chuyển dịch của cả cation và anion.

Trả lời: Chọn D.

Dung dịch chất điện li dẫn điện được do sự chuyển dịch của cả cation và anion.

Bài 5. Chất nào sau đây không dẫn điện được?
A. KCl rắn, khan.
B. CaCl₂ nóng chảy.
C. NaOH nóng chảy.
D. HBr hòa tan trong nước.

Trả lời: Chọn A.

KCl rắn tồn tại dưới dạng tinh thể ion. Mạng tinh thể KCl tương tự mạng tinh thể NaCl (hình 3.1 SGK lớp 10). Tinh thể ion rất bền vững vì lực hút tĩnh điện giữa các ion ngược dấu trong tinh thể ion rất lớn. Các ion K⁺ và Cl^- chỉ dao động tại các đầu nút của mạng tinh thể (không chuyển dịch tự do) vì vậy, KCl rắn, khan không dẫn điện.