Hướng dẫn giải bài tập SGK Hoá học lớp 11 bài 40: Dẫn xuất halogen của hiđrocacbon

Bài 1 (trang 186 SGK Hóa 11): Viết công thức cấu tạo và gọi tên các ancol đồng phân có công thức phân tử C₅H₁₂O?

Giải:

- Công thức cấu tạo và gọi tên:

Bài 2 (trang 186 SGK Hóa 11): Viết phương trình hóa học của phản ứng propan-1-ol với mỗi chất sau:

a. Natri kim loại.

b. CuO, đun nóng

c. Axit HBr, có xúc tác

Trong mỗi phản ứng trên ancol giữ vai trò gì: chất khử, chất oxi hoá, axit, bazơ? Giải thích.

Giải:

a) 2CH₃-CH₂-CH₂OH + 2Na → 2CH₃-CH₂-CH₂ONa + H₂↑

Ancol đóng vai trò chất oxi hóa

b) CH₃-CH₂-CH₂OH + CuO → CH₃-CH₂-CHO + Cu + H₂O

Ancol đóng vai trò chất khử

c) CH₃-CH₂-CH₂OH + HBr → CH₃-CH₂-CH₂Br + H₂O

Ancol đóng vai trò bazơ

Bài 3 (trang 186 SGK Hóa 11): Trình bày phương pháp hoá học để phân biệt các chất lỏng đựng trong các lọ không dán nhãn: etanol, glixerol, nước và benzen.

Giải:

Bài 4 (trang 186 SGK Hóa 11): Từ propen và các chất vô cơ cần thiết có thể điều chế được các chất nào sau đây: propan-2-ol (1); propan-1,2-điol (2). Viết các phương trình hoá học của phản ứng xảy ra.

Giải:

Bài 5 (trang 187 SGK Hóa 11): Cho 12,20 gam hỗ hợp X gồm etanol và propan-1-ol tác dụng với Na (dư) thu được 2,80 lit khí đktc.

a. Tính thành phần phần trăm khối lượng của mỗi chất trong hỗn hợp X?

b. Cho hỗn hợp X qua ống đựng CuO, đun nóng. Viết các phương trình hoá học của phản ứng xảy ra.

Giải:

a) Gọi số mol của etanol và propan-1-ol lần lượt là x và y (mol)

Phương trình phản ứng:

b) Phương trình phản ứng:

CH₃-CH₂OH + CuO -to→ CH₃-CHO + Cu + H₂O

CH₃-CH₂-CH₂OH + CuO -to→ CH₃-CH₂-CHO + Cu + H₂O

Bài 6 (trang 187 SGK Hóa 11): Oxi hoá hoàn toàn 0,60(g) một ancol A đơn chức bằng oxi không khí, sau đó dẫn sản phẩm qua bình 91 đựng H2SO4 đặc rồi dẫn tiếp qua bình (2) đựng KOH. Khối lượng bình (1) tăng 0,72g; bình (2) tăng 1,32g.

a. Giải thích hiện tượng thí nghiệm trên bằng phương trình hoá học.

b. Tìm công thức phân tử, viết công thức cấu tạo có thể có của A.

c. Khi cho ancol trên tác dụng với CuO, đun nóng thu được một anđehit tương ứng. Gọi tên của A?

Giải:

a.

=> nH₂O > nCO₂

=> A là ancol no và theo đầu bài là đơn chức

Gọi công thức phân tử của A là CnH₂n+2O (n ≥ 1)

b. CTCT có thể có của A là:

CH₃-CH₂-CH₂-OH, CH₃-CH(OH)-CH₃

c. Khi cho A tác dụng với CuO, đun nóng được một anđehit => A là Ancol bậc 1

=> CTCT của A là: CH₃-CH₂-CH₂-OH (propan-1-ol)

Bài 7 (trang 187 SGK Hóa 11): Từ 1,00 tấn tinh bột chứa 5,0% chất xơ (Không bị biến đổi) có thể sản xuất đưuọc bao nhiêu lit etanol tinh khiết, biết hiệu suất chung của cả quá trình là 80,0% và khối lượng riêng của etanol là D = 0,789 g/ml.

Giải:

(C₆H₁₀O₅)n + nH₂O → nC₆H₁₂O₆ (1)

C₆H₁₂O₆ → 2C₂H₅OH + 2CO₂ (2)

mxơ = 0,05.106 (g)

=> Khối lượng tinh bột = 1.106 - 0,05.106 = 0,95.106 (g)

Từ (1) và (2) ta có:

Mà hiệu suất chung của cả quá trình sản xuất là 80% nân thể tích etanol thực tế thu được là:

Bài 8 (trang 187 SGK Hóa 11): Cho ancol

Tên gọi nào dưới đấy ứng với ancol trên?

A. 2-metylpentan-1-ol

B. 4-metylpentan-1-ol

C. 4-metylpentan-2-ol

D. 3-metylpentan-2-ol

Giải:

Đáp án B

Bài 9 (trang 187 SGK Hóa 11): Cho 3,70gam một ancol X no, đơn chức, mạch hở tác dụng với Na dư có thấy 0,56 lit khí thoát ra (ở đktc). Công thức phân tử của X là:

A. C₂H₆O

B. C₃H₁₀O

C. C₄H₁₀O

D. C₄H₈O

Hãy chọn đáp án đúng

Giải:

- Đáp án C

- Ta có:

=> MR = 74 - 17 = 57

=> 14n + 1 = 57 => n = 4

Vậy công thức phân tử của X là: C₄H₁₀O