Tình hình Ấn Độ từ năm 1945 đến nay.

- Là một nước lớn, đông dân ở miền Nam châu Á. Trước năm 1945 là thuộc địa của Anh. Bị thực dân Anh bóc lột nặng nề, nhiều cuộc khởi nghĩa của nông dân Ấn Độ dã bùng nổ nhưng đều bị đàn áp. Từ cuối thế kỷ XIX, phong trào đấu tranh giành độc lập của nhân dân được tiến hành dưới sự lãnh đạo của Đảng Quốc đại.
 
- Sau Chiến tranh thế giới thứ hai, phong trào đòi độc lập dâng cao trong cả nước, điển hình nhất là cuộc khởi nghĩa của thuỷ binh Bom Bay năm 1946.
 
- Năm 1947, hơn 40 vạn công nhân ở Cancutta lại bãi công và lan nhanh đến các thành phố lớn. Phong trào đấu tranh của nông dân chống địa chủ đòi giảm tô cũng phát triển mạnh. Tình hình ấy buộc thực dân Anh phải thay đổi chính sách thuộc địa. Năm 1947, Anh phải thương lượng với các đại biểu của 2 đảng lớn ở Ấn Độ là Đảng Quốc đại và Liên đoàn Hồi giáo Đê Li. Kết quả: Hai tổ chức này đã chấp nhận kế hoạch Maobatxơn do Anh khởi thảo. Theo kế hoạch này thì Ấn Độ được tách ra làm 2 quốc gia có chủ quyển dựa theo tôn giáo: đó là Ấn Độ của người theo Ấn Độ giáo vào Pakixtan của những người theo Hồi giáo (bao gồm Đông Pakixtan và Tây Pakixtan cách xa nhau ở hai phía của lãnh thổ Ấn Độ). Năm 1971 Đông Pakixtan tách ra thành lập một quốc gia riêng: nước Cộng hòa Bănglađet. Mặc dù biết đó là một thủ đoạn của đế quốc Anh nhằm xoa dịu phong trào đấu tranh của nhân dân Ấn Độ, nhưng nhân dân Ấn Độ vẫn coi dây là một bước tiến trên con đường đấu tranh tiến tới độc lập hoàn toàn. Vì vậy, Đảng Quốc đại vẫn lãnh đạo nhân dân tiếp tục đấu tranh đòi xoá bỏ quy chế tự trị để thành lập một quốc gia độc lập.
 
Trước sức ép của phong trào quần chúng, thực dân Anh buộc phải công nhận độc lập của Ấn Độ. Ngày 26/1/1950 Ấn Độ đã tuyên bố độc lập. Nước Cộng hòa Ấn Độ chính thức được ra đời. Sự kiện này đánh dấu một bước ngoặt trọng đại trong lịch sử Ấn Độ và là thắng lợi chung của phong trào giải phóng dân tộc trên thế giới.
 
- Từ năm 1950, Ấn Độ bước vào công cuộc xây dựng đất nước, đã tiến nhanh trên con đường phát triển kinh tế, văn hoá, giáo dục, khoa học kỹ thuật. Ấn Độ đã thực hiện được công cuộc “cách mạng xanh” trong nông nghiệp, đưa Ấn Độ từ một nước đói nghèo, luôn luôn phải nhập lương thực, nay đã đủ lương thực cho hơn 80 triệu dân, lại còn có dự trữ và xuất khẩu.
 
Trong công nghiệp: Ấn Độ đã tiến hành cuộc “cách mạng điện khí hoá”, “cách mạng dầu khí” và “cách mạng khoa học – kỹ thuật”.
 
Kết quả: Từ một nước lạc hậu, Ấn Độ đã vươn lên hàng thứ 10 trong sản xuất công nghiệp thế giới. Năm 1974 đã thử thành công bom nguyên tử. Năm 1970 phóng vệ tinh nhân tạo vào quỹ dạo Trái Đất bằng tên lửa của mình.
 
- Từ năm 1991. Ấn Độ bắt đầu công cuộc cải cách kinh tế, trong đó ưu tiên hàng đầu việc cải tổ kinh tế nhà nước, nhằm biến Ấn Độ thành một quốc gia vững mạnh.
 
- Về đối ngoại, Ấn Độ thực hiện chính sách hòa bình trung lập, ủng hộ phong trào đấu tranh giải phóng dân tộc trên thế giới. Ấn Độ đã có vai trò tích cực trong đấu tranh bảo vệ hòa bình, phấn đấu loại trừ vũ khí hạt nhân. Với Việt Nam, Ấn Độ luôn đồng tình ủng hộ sự nghiệp đấu tranh giành độc lập và công cuộc xây dựng đất nước của nhân dân ta. Ấn Độ cũng đang gặp khó khăn trong việc giải quyết các vụ xung đột về tôn giáo và sắc tộc.