Sách Giải

https://sachgiai.com

Học tốt Sinh học 8, Bài 18. Vận chuyển máu qua hệ mạch – vệ sinh hệ tuần hoàn

Hệ thống lí thuyết cơ bản cần nhớ và hướng dẫn giải bài tập Sinh học 8, Bài 18. Vận chuyển máu qua hệ mạch – vệ sinh hệ tuần hoàn: Trả lời các câu hỏi và bài tập trong SGK, giải bài tập bổ sung.
I. KIẾN THỨC CƠ BẢN
Qua phần đã học, các em cần nhớ những kiến thức sau:
1. Sự hoạt động phối hợp các thành phần cấu tạo của tim và hệ mạch tạo ra huyết áp trong mạch – sức đẩy chủ yếu giúp máu tuần hoàn liên tục và theo một chiều trong hệ mạch.

2. Cần khắc phục và hạn chế các nguyên nhân làm tăng nhịp tim và huyết áp không mong muốn, tiêm phòng các bệnh có hại cho tim mạch, hạn chế ăn các thức ăn có hại cho tim mạch.

3. Cần rèn luyện tim mạch thường xuyên, đều đặn, vừa sức bằng các hình thức thể dục thể thao, xoa bóp.

II. TRẢ LỜI CÂU HỎI SGK
A. TÌM HIỂU THẢO LUẬN
- Lực chủ yếu giúp máu tuần hoàn liên tục và theo một chiều trong hệ mạch được tạo ra nhờ một sức đẩy, do tim tạo ra (tâm thất co).
- Huyết áp trong tĩnh mạch rất nhỏ mà máu vận chuyển được qua tĩnh mạch về tim là nhờ các tác động chủ yếu bởi: sức đẩy tạo ra do sự co bóp của các cơ bắp quanh thành mạch, sức hút của lồng ngực khi ta hít vào, sức hút của tâm nhĩ khi dãn ra.
- Trong các tĩnh mạch đi từ phần dưới cơ thể về tim (máu chảy ngược chiều trọng lực) còn có sự hỗ trợ của các van tổ chim, đáy hướng xuống để dòng máu về tim được, không bị chảy ngược trở lại.
- Các biện pháp bảo vệ, tránh các tác nhân có hại cho tim mạch:
+ Khắc phục và hạn chế các nguyên nhân làm tăng nhịp tim và huyết áp không mong muốn.
+ Tiêm phòng các bệnh có hại cho tim mạch: cúm, thương hàn, bạch hầu, thấp khớp,...
+ Hạn chế ăn các thức ăn có hại cho tim mạch: mỡ động vật.
- Các biện pháp rèn luyện tim và hệ mạch: luyện tập thể dục thể thao thường xuyên vừa sức.
Xoa bóp ngoài da trực tiếp giúp toàn bộ máu trong hệ mạch được lưu thông tốt.

B. TRẢ LỜI CÂU HỎI VÀ BÀI TẬP
1. Lực đẩy chủ yếu giúp máu tuần hoàn liên tục và theo một chiều trong hệ mạch đã được tạo ra từ đâu và như thế nào?
Lực đẩy chủ yếu giúp máu tuần hoàn liên tục và theo một chiều trong hệ mạch đã được tạo ra từ tâm thất co tạo một sức đẩy.

2. Các vận động viên thể thao luyện tập lâu năm thường có chỉ số nhịp tim/phút thưa hơn người bình thường. Chỉ số này là bao nhiêu và điều đó có ý nghĩa gì? Có thể giải thích điều này thế nào khi số nhịp tim/phút ít đi mà nhu cầu ôxi của cơ thể vẫn được đảm bảo?
Các vận động viên thể thao luyện tập lâu năm thường có chỉ số nhịp tim/phút nhỏ hơn người bình thường. Chỉ số này là 60-40 lần/phút lúc nghỉ ngơi, 180-240 lần lúc hoạt động gắng sức.
Điều này do các vận động viên thể thao thường xuyên, đều đặn luyện tập, có ý thức cố gắng trong thời gian lâu dài đã nâng được hiệu suất làm việc của tim. Tim họ đập chậm hơn, ít hơn mà vẫn cung cấp đủ nhu cầu cho cơ thể vì mỗi lần đập, tim bơm được nhiều máu hơn.

3. Nêu các biện pháp bảo vệ cơ thể tránh các tác nhân có hại cho tim mạch
Các biện pháp bảo vệ cơ thể tránh các tác nhân có hại cho tim mạch:
+ Khắc phục và hạn chế các nguyên nhân làm tăng nhịp tim và huyết áp không mong muốn.
+ Tiêm phòng các bệnh có hại cho tim mạch: cúm, thương hàn, thấp khớp, bạch hầu,...
+ Hạn chế ăn các thức ăn có hại cho tim mạch.

4. Nêu các biện pháp rèn luyện hệ tim mạch
Các biện pháp rèn luyện hệ tim mạch: Tập thể dục thể thao thường xuyên, đều đặn, vừa sức và xoa bóp ngoài da.

III. CÂU HỎI BỔ SUNG
Huyết áp là gì? Khi có huyết áp cao có phải là cơ thể lúc đó có máu tăng lên không?
Huyết áp là áp lực của máu tác động vào thành mạch (do tim tạo ra) khi máu vận chuyển trong mạch. Khi huyết áp cao không có nghĩa là lượng máu của cơ thể tăng mà là một trạng thái bệnh lí của tim mạch cần được chữa trị để khỏi nguy hiểm đến tính mạng.