Soạn văn 7 sách Kết nối tri thức, bài 3: Trình bày ý kiến về một vấn đề đời sống (được gợi ra từ một nhân vật văn học)

Thứ bảy - 06/08/2022 04:29
In ra
Đóng cửa sổ này

Soạn văn 7 sách Kết nối tri thức, bài 3: Trình bày ý kiến về một vấn đề đời sống (được gợi ra từ một nhân vật văn học) - Trang 81, ...

Nhân vật trong tác phẩm văn học rất phong phú, đa dạng (con người, loài vật, đồ vật, cây cối,...), nhưng đều được nhà văn sáng tạo nên để gửi gắm tình cảm và suy ngẫm về cuộc sống, qua đó tác động đến tình cảm và nhận thức của người đọc. Với em, vấn đề đời sống nào gợi ra từ một nhân vật văn học trong tác phẩm đã đọc được coi là gần gũi và thú vị nhất? Hãy trao đổi cùng các bạn ý kiến của em về vấn đề này

1. TRƯỚC KHI NÓI

a. Chuẩn bị nội dung nói
- Lựa chọn một vấn đề đời sống có ý nghĩa được gợi ra từ một nhân vật văn học trong tác phẩm mà em đã đọc
- Thu thập tư liệu cho nội dung trình bày:
+ Tìm ý tưởng cho bài trình bày
+ Tìm thêm thông tin liên quan
- Lập đề cương bài nói
Ví dụ:
+ Nhân vật mèo Gióc-ba đã gợi ra vấn đề về sự trân trọng lời hứa như thế nào?
+ Trân trọng lời hứa là gì? Tại sao cần phải trân trọng lời hứa?...
+ Bài học rút ra từ câu chuyện trân trọng lời hứa của mèo Gióc-ba là gì?

b. Tập luyện
- Tập nói một mình để nắm chắc nội dung trình bày.
- Nắm rõ các tiêu chí đánh giá bài nói

2. TRÌNH BÀY BÀI NÓI

a. Người nói
- Lần lượt trình bày các ý theo nội dung đã chuẩn bị
- Nhấn mạnh ý kiến riêng của mình về vấn đề đời sống
- Điều chỉnh giọng nói, tốc độ nói; sử dụng cử chỉ, điệu bộ phù hợp với nội dung trình bày và thể hiện sự tương tác với người nghe

b. Người nghe
- Tập trung lắng nghe để nắm được nội dung trình bày của bạn
- Chú ý cách trình bày và thái độ của người nói
- Ghi lại một số nội dung dự kiến sẽ thảo luận với người nói

Bài mẫu:
Kính chào thầy cô và các bạn. Tôi tên là............học sinh.........

Ở những tiết học trước chúng ta đã cùng nhau tìm hiểu các nhân vật trong tác phẩm văn học rất phong phú, đa dạng: con người, loài vật, đồ vật, cây cối,… Các nhân vật đều được nhà văn sáng tạo nên để gửi gắm tình cảm và suy ngẫm về cuộc sống, qua đó tác động đến tình cảm và nhận thức của người đọc. Chắc hẳn các bạn vẫn chưa quên nhân vật người cha trong tác phẩm “Vừa nhắm mắt vừa mở cửa sổ”. Đó là một nhân vật tích cực, có sức ảnh hưởng lớn bởi qua nhân vật này người đọc sẽ thấy được phương pháp giáo dục tích cực. Vậy phương pháp ấy là gì kính mời cô và các bạn theo dõi.

Trước hết, chúng ta cần hiểu phương pháp giáo dục là cách thức, đường lối có tính hệ thống để có thể giảng dạy, truyền đạt kiến thức một cách hiệu quả nhất, người học tiếp thu đạt hiệu quả cao. Người cha trong tác phẩm “Vừa nhắm mắt vừa mở cửa sổ” đã dạy con mình bằng phương pháp thực hành. Để dạy cho người khác về các loài hoa, chúng ta có thể cung cấp thông tin, tri thức về loài hoa đó, hoặc tìm kiếm qua mạng, qua sách báo… Người cha dạy cho con mình về các loài hoa bằng cách là yêu cầu con nhắm mắt, chạm vào các bộ phận của cây và nhận biết. Ban đầu còn sai còn nhầm lẫn, dần dà người con cũng nhận diện hết được các loài hoa trong vườn. Khi đã thành thạo, người cha tăng mức độ khó lên là yêu cầu con nhắm mắt và ngửi hương các loài hoa để nhận biết. Hai cha con cùng nhau luyện tập cho đến khi người con nhận biết hết thì thôi.

Mỗi phương pháp học tập đều sẽ đem lại cho con người một hiệu quả nhất định. Phương pháp học bằng thực hành được gợi ra từ câu chuyện trên đem lại nhiều lợi ích. Việc học tập kết hợp với thực hành sẽ giúp con người hiểu sâu hơn, nhớ lâu hơn về vấn đề được tìm hiểu. Bản thân chủ thể lĩnh hội kiến thức trực tiếp thực hành sẽ nhớ kĩ và lâu hơn so với việc chỉ học lí thuyết chung chung qua sách vở. Việc thực hành, áp dụng những kiến thức sách vở vào cuộc sống giúp chúng ta rút ra những bài học thực tiễn để hoàn thiện công việc của mình và rút ngắn khoảng cách đến thành công.

Người cha đóng vai trò là người hướng dẫn, người gợi mở con đường tiếp cận tri thức cho người con. Người con dựa vào sự hướng dẫn đó và tự lực rèn luyện để đạt được kết quả như mong đợi. Cách dạy con của người cha rất đúng với phương pháp giáo dục hiện đại là hướng đến phát triển năng lực của học sinh, lấy học sinh làm trung tâm.

Trong thực tế, phương pháp dạy và học thực hành đã được quan tâm và chú trọng, người học rất hứng thú với phương pháp này bởi được trải nghiệm, được cảm nhận thực tế chứ không phải lí thuyết suông. Tuy nhiên phương pháp này còn tồn tại là tốn nhiều thời gian và tất cả người học không thể thực hành cùng lúc đối với những lí thuyết yêu cầu kĩ thuật.

Trên đây là bài chia sẻ của tôi về một vấn đề cuộc sống được gợi ra từ nhân vật văn học, cụ thể là phương pháp giáo dục thực hành được gợi ra từ nhân vật người cha trong truyện Vừa nhắm mắt vừa mở cửa sổ. Cảm ơn thầy cô và các bạn đã lắng nghe. Tôi rất vinh hạnh nếu được nghe chia sẻ của thầy cô và các bạn vấn đề khác mà mọi người quan tâm.

3. SAU KHI NÓI

Người nghe

Người nói

Kiểm tra lại các thông tin đã nghe được, trảo đổi với người nói trên tinh thần xây dựng và tôn trọng. Có thể trao đổi bằng cách:
- Đặt câu hỏi để thu thập thêm thông tin về vấn đề thảo luận
- Đưa ra lí do thể hiện sự đồng tình hay không đồng tình với ý kiến của người nói
- Nhận xét về lí lẽ và bằng chứng mà người nói sử dụng

Lắng nghe, phản hồi ý kiến của người nghe với tinh thần cầu thị:
- Trả lời câu hỏi, bổ sung thông tin cho những nội dung mà người nghe chưa rõ
- Bổ sung lí lẽ, bằng chứng để bảo vệ ý kiến của mình nếu nhận thấy ý kiến đó đúng
- Tiếp thu những ý kiến góp ý mà em cho là xác đáng

Tác giả: Sách Giải